Τις φωτογραφίες του τις άφηνε στα γραφεία και στα στέκια της πόλης, για να τις βρουν οι άνθρωποι που εικονίζονταν σε αυτές. Πλήρωνε τα φιλμ και τις εκτυπώσεις, αλλά δεν ζητούσε χρήματα. Ο Νικόλας Ρίζος, ο άνθρωπος με το σιδερένιο ποδήλατο και τη φωτογραφική μηχανή, κατέγραφε επί δεκαετίες τη ζωή του Βόλου και ύστερα μοίραζε τις στιγμές της στους πρωταγωνιστές τους. Σήμερα, δεκαπέντε χρόνια μετά τον θάνατό του, η πόλη ξανασυναντά το βλέμμα του.
Περισσότερες από 75 φωτογραφίες, μαζί με συνεχή προβολή επιπλέον υλικού, το ποδήλατο και φωτογραφικές μηχανές του παρουσιάζονται στο Μουσείο Χρυσούλας Ζώγια, σε μια έκθεση που εγκαινιάζεται την Τετάρτη 21 Οκτωβρίου, στις 7 το απόγευμα. Πίσω της βρίσκεται η εθελοντική δουλειά μιας ομάδας Βολιωτών που αναζήτησε το αρχείο του και προσπάθησε να διασώσει όσα είχαν απομείνει από την πλημμύρα.
“Ζούσαμε τον Νίκο ξανά πάλι μέσα από τις φωτογραφίες του”
Μιλώντας στην ΕΡΤ Βόλου, ο Βαγγέλης Γαλανόπουλος, μέλος της ομάδας, περιέγραψε έναν άνθρωπο κοινωνικό, με ενδιαφέρον για όσα συνέβαιναν γύρω του. Από την πολιτική και τις κινητοποιήσεις μέχρι τον πολιτισμό και την καθημερινότητα, ο Νικόλας ήταν εκεί. Με το ποδήλατό του διέσχιζε την πόλη, παρατηρούσε, φωτογράφιζε και κρατούσε εικόνες που διαφορετικά ίσως να είχαν χαθεί. “Είχε μια απέραντη αγάπη για αυτή την πόλη”, είπε ο κ. Γαλανόπουλος. Μια αγάπη που εκφραζόταν και με την προσφορά: οι φωτογραφίες επέστρεφαν στους ανθρώπους τους, χωρίς αντάλλαγμα.
Η αφορμή για την αναζήτηση του αρχείου ήταν μια φωτογραφία από το Αχίλλειο, με το μεγάλο άνοιγμα που είχε προκαλέσει μηχάνημα όταν ξεκίνησαν εργασίες κατεδάφισης. Η εικόνα έφερε το ερώτημα: πού βρίσκονταν οι υπόλοιπες φωτογραφίες του Νικόλα; Πόσες ακόμη ιστορίες της πόλης περίμεναν μέσα σε αυτές; Η ομάδα απευθύνθηκε στην αδελφή του, Μαρία Ρίζου, και στην ανιψιά του, Δέσποινα Αγγελάκη. Εκείνες ανταποκρίθηκαν με χαρά, προειδοποιώντας όμως ότι το υλικό, στο σπίτι του στα Παλιά, είχε υποστεί ζημιές από την πλημμύρα.
Μέσα από τη λάσπη, πρόσωπα και ιστορίες
Ακολούθησαν οι εβδομαδιαίες συναντήσεις, η επιλογή και η ταξινόμηση των φωτογραφιών: περιβάλλον, πόλη, πολιτική, κοινωνική και κινηματική ζωή. Για τους ανθρώπους που τον γνώριζαν, η εργασία αυτή είχε και ένα προσωπικό βάρος. “Ζούσαμε τον Νίκο ξανά πάλι μέσα από τις φωτογραφίες του”, ανέφερε ο Βαγγέλης Γαλανόπουλος.
Δεν σώθηκαν όλα. Φωτογραφίες είχαν μείνει μέσα στη λάσπη και δεν μπόρεσαν να αποκατασταθούν. Σώθηκαν όμως εικόνες, αντικείμενα και το ποδήλατό του, που θα βρίσκεται στην έκθεση, αναπόσπαστο κομμάτι της παρουσίας του στην πόλη. Παραμένουν επίσης χιλιάδες φιλμ, σύμφωνα με τον κ. Γαλανόπουλο. Επειδή ο Νικόλας χάριζε τις τυπωμένες φωτογραφίες, τα αρνητικά ενδέχεται να κρύβουν μεγάλο μέρος της καταγραφής του. Η δουλειά, επομένως, συνεχίζεται. Όπως ανέφερε, η αρμόδια δημοτική διεύθυνση προσφέρθηκε να συνδράμει στην προσπάθεια ψηφιοποίησης του αρχείου.
“Νικόλας Ρίζος, Παγασών 4, εργάτης”
Ο Νικόλας Ρίζος, που γεννήθηκε το 1954 και πέθανε το 2011, ήταν γνωστός και για τις επιστολές του στον τοπικό και αθηναϊκό Τύπο. Υπέγραφε “Νικόλας Ρίζος, Παγασών 4, εργάτης”. Ο κ. Γαλανόπουλος θυμήθηκε μια εκδήλωση στον Βόλο με τον Σεραφείμ Φυντανίδη. Όταν ο Νικόλας σηκώθηκε και συστήθηκε για να θέσει ερώτηση, ο τότε διευθυντής της “Ελευθεροτυπίας” αναγνώρισε αμέσως τον επιστολογράφο. Πίσω από την υπογραφή υπήρχε ένας άνθρωπος που ήθελε να συμμετέχει, να παρεμβαίνει και να καταγράφει.”Είναι ένα μνημόσυνο για τον Νίκο”, είπε ο Βαγγέλης Γαλανόπουλος για την έκθεση. Είναι συγχρόνως μια ευκαιρία για τους Βολιώτες να αναγνωρίσουν πρόσωπα, να θυμηθούν γεγονότα και να δουν πόσα μπορεί να διαφυλάξει η επίμονη αγάπη ενός ανθρώπου για τον τόπο του.
Η έκθεση οργανώνεται με την υποστήριξη του Μορφωτικού Ιδρύματος της Ένωσης Συντακτών Θεσσαλίας, Στερεάς Ελλάδας και Εύβοιας και την παραχώρηση του χώρου από τη Διεύθυνση Μουσείων και Βιβλιοθηκών Βόλου. Φιλοξενείται στο Μουσείο Ζώγια, Ανθίμου Γαζή και Βλαχάβα, έως τις 25 Οκτωβρίου. Μετά τα εγκαίνια, θα λειτουργεί Πέμπτη και Παρασκευή 18:00-21:00 και Σάββατο και Κυριακή μόνο 10:00-13:00.
www.ertnews.gr
Ακολουθήστε το myvolos.net στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
