Η πρόσφατη απόφαση του Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την επιβολή πάγιου τελωνειακού δασμού σε μικροδέματα προερχόμενα από τρίτες χώρες συνιστά μία ουσιαστική – έστω και καθυστερημένη – θεσμική παρέμβαση απέναντι σε ένα φαινόμενο που έχει λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις και έχει πλήξει καίρια το ευρωπαϊκό και ελληνικό εμπόριο.
Η εξέλιξη αυτή δεν είναι συγκυριακή. Αποτελεί αποτέλεσμα συνεχούς, τεκμηριωμένης και επίμονης πίεσης που ασκήθηκε τόσο από τον Εμπορικό Σύλλογο Βόλου όσο και από την Ελληνική Συνομοσπονδία Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας προς τα αρμόδια εθνικά και κοινοτικά όργανα, με σταθερό αίτημα την αποκατάσταση όρων θεμιτού ανταγωνισμού και την προστασία της βιωσιμότητας των ελληνικών εμπορικών επιχειρήσεων.
Η πραγματική διάσταση της ζημίας
Τα τελευταία χρόνια, οι μεγάλες ασιατικές ηλεκτρονικές πλατφόρμες αξιοποιούν το καθεστώς εισαγωγής μικροδεμάτων χαμηλής αξίας (έως 150€) για να διοχετεύουν τεράστιο όγκο προϊόντων απευθείας στους Ευρωπαίους καταναλωτές, χωρίς ουσιαστικό τελωνειακό έλεγχο και χωρίς τις ίδιες φορολογικές και κανονιστικές υποχρεώσεις που βαρύνουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Οι συνέπειες για τις ελληνικές εμπορικές επιχειρήσεις είναι πολυεπίπεδες και εξαιρετικά σοβαρές:
- Απώλεια κύκλου εργασιών (τζίρου) σε βασικές κατηγορίες προϊόντων (ένδυση, υπόδηση, μικροείδη, ηλεκτρονικά, εποχικά είδη κ.λπ.), με άμεση συρρίκνωση της εμπορικής δραστηριότητας.
- Αθέμιτος ανταγωνισμός κόστους, καθώς οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις επιβαρύνονται με ΦΠΑ, δασμούς, εργοδοτικές εισφορές, ενεργειακό κόστος, ενοίκια, φορολογία και αυστηρές προδιαγραφές συμμόρφωσης, σε αντίθεση με τις πλατφόρμες που λειτουργούν εκτός ενωσιακού πλαισίου.
- Δημοσιονομική αιμορραγία, λόγω απώλειας φορολογικών εσόδων τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
- Πίεση στη ρευστότητα και στη βιωσιμότητα μικρομεσαίων επιχειρήσεων, με άμεσο κίνδυνο λουκέτων και απώλειας θέσεων εργασίας.
- Υπονόμευση της τοπικής οικονομίας, καθώς κάθε ευρώ που δεν κατευθύνεται στην τοπική αγορά στερεί πολλαπλασιαστικά οφέλη από το σύνολο της οικονομικής αλυσίδας.
Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα στοιχεία για το 2025 σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης:
Ο όγκος των εισαγόμενων μικροδεμάτων αξίας έως 150€ εκτιμήθηκε σε περίπου 5,8 δισεκατομμύρια πακέτα (αύξηση 26% σε σχέση με το 2024), ενώ από τα προϊόντα που υποβλήθηκαν σε εργαστηριακούς ελέγχους, ποσοστό 84% κρίθηκε επικίνδυνο ή μη συμμορφούμενο με τις προδιαγραφές ασφάλειας.
Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι ζήτημα θεσμικής ισονομίας, προστασίας του καταναλωτή και διασφάλισης της ποιότητας της ευρωπαϊκής αγοράς.
Με τις εφαρμοζόμενες αθέμιτες εμπορικές πρακτικές μεγάλων ηλεκτρονικών ασιατικών πλατφορμών να εξελίσσονται σε μία άνευ προηγουμένου μάστιγα για το ευρωπαϊκό επιχειρείν, οδηγώντας στο χείλος της καταστροφής χιλιάδες επιχειρήσεις, το Συμβούλιο της Ε.Ε., στις 11 Φεβρουαρίου, αποφάσισε τη λήψη μέτρων περιορισμού του φαινομένου με τη θέσπιση προσωρινού πάγιου τελωνειακού δασμού 3 ευρώ για τα μικροδέματα που:
- προέρχονται από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης,
- έχουν αξία μικρότερη των 150 ευρώ,
- αποστέλλονται απευθείας σε καταναλωτές εντός Ε.Ε.
Ο δασμός θα εφαρμοστεί από 1η Ιουλίου 2026.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η τεχνική διάσταση του μέτρου:
Ο δασμός των 3 ευρώ δεν επιβάλλεται κατ’ αποκοπή ανά δέμα, αλλά για κάθε διαφορετική κατηγορία ειδών που περιλαμβάνεται σε αυτό, σύμφωνα με τις δασμολογικές διακρίσεις των περιεχόμενων αντικειμένων.
Ενδεικτικό παράδειγμα:
Εάν ένα δέμα περιέχει μία μεταξωτή μπλούζα και δύο μάλλινες, επειδή πρόκειται για διαφορετικές δασμολογικές κατηγορίες, θα επιβληθεί τελωνειακός δασμός συνολικής αξίας 6 ευρώ (3€ + 3€) και όχι 3 ευρώ.
Το μέτρο, αν και προσωρινού χαρακτήρα, θα ισχύσει τουλάχιστον για δύο έτη, από 1/7/2026 έως 1/7/2028, με προοπτική επέκτασης, έως ότου ολοκληρωθεί η ευρωπαϊκή τελωνειακή μεταρρύθμιση και τεθεί σε πλήρη λειτουργία ο νέος ενωσιακός τελωνειακός κόμβος δεδομένων, στο πλαίσιο της συνολικής αναβάθμισης του τελωνειακού καθεστώτος και των εποπτικών μηχανισμών της Ε.Ε.
Διευκρινίζεται ρητώς ότι ο συγκεκριμένος προσωρινός τελωνειακός δασμός δεν ταυτίζεται με το προτεινόμενο «τέλος διεκπεραίωσης», το οποίο συζητείται στο πλαίσιο της ευρύτερης τελωνειακής μεταρρύθμισης.
Ο Πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Βόλου, κ Οντόπουλος Απόστολος, δηλώνει:
«Η απόφαση αυτή επιβεβαιώνει όσα επί χρόνια επισημαίνουμε ως εμπορικός κόσμος. Η ανεξέλεγκτη πώληση ειδών μη ελέγξιμης προέλευσης από ασιατικές πλατφόρμες δεν επιβαρύνει μόνο την ελληνική οικονομία και δεν αποδυναμώνει μόνο τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μας· ελλοχεύει σοβαρούς κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια των καταναλωτών.
Τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το 2025 είναι αποκαλυπτικά: 5,8 δισεκατομμύρια μικροδέματα μέσα σε ένα έτος και 84% των ελεγμένων προϊόντων να χαρακτηρίζονται επικίνδυνα ή μη συμμορφούμενα. Δεν μπορούμε να μιλάμε για υγιή αγορά υπό αυτές τις συνθήκες.
Το μέτρο της επιβολής δασμού από 1/7/2026 αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς το τέλος ενός καθεστώτος αθέμιτου ανταγωνισμού που πλήττει την Ευρώπη και κυρίως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Δεν είναι η οριστική λύση, αλλά είναι μια ξεκάθαρη αρχή αποκατάστασης της ισορροπίας και της θεσμικής ισονομίας».
ΔΕΙΤΕ ΤΟ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΕ ΕΔΩ
Ακολουθήστε το myvolos.net στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
