Δέκα χρόνια μετά την πρώτη κινηματογραφική εμφάνιση της ηρωίδας που κατέκτησε εκατομμύρια θεατές, η Disney επιστρέφει στον κόσμο της «Βαϊάνα» με μια live-action μεταφορά που επιχειρεί να διατηρήσει την ψυχή της αρχικής ιστορίας, αξιοποιώντας παράλληλα τις δυνατότητες του σύγχρονου κινηματογράφου. Η ταινία, που διεθνώς κυκλοφορεί με τον τίτλο Moana, διατηρεί στην Ελλάδα, όπως και σε αρκετές ακόμη ευρωπαϊκές χώρες, τον τίτλο «Βαϊάνα», καθώς το όνομα «Moana» δεν μπορούσε να χρησιμοποιηθεί εμπορικά σε συγκεκριμένες αγορές της Ευρώπης λόγω γνωστής ευρωπαίας πορνοστάρ που -ίσως- δημιουργούσε σύγχυση στα ηλικιακά κοινά.
Το ΕΡΤnews συμμετείχε στη διεθνή συνέντευξη Τύπου της Disney με την πρωταγωνίστρια Catherine Lagaʻaia, που ενσαρκώνει τη Βαϊάνα, και τον σκηνοθέτη Thomas Kail, τον δημιουργό που έχει συνδέσει το όνομά του με τις επιτυχημένες σκηνικές παραγωγές Hamilton και In the Heights (το δεύτερο είχε αποδοθεί «Σε μια γειτονιά της Νέας Υόρκης»), μαζί με ένα ακόμα ελληνικό μέσο.
Οι δύο τους μίλησαν για την πρόκληση της μεταφοράς μιας σύγχρονης κλασικής ταινίας κινουμένων σχεδίων σε live action, για τη συνεργασία τους με τον Lin-Manuel Miranda, αλλά και για το πώς μια ιστορία που γεννήθηκε το 2016 εξακολουθεί να αφορά ένα νέο κοινό.
Η νέα παραγωγή ακολουθεί τη γνωστή διαδρομή της νεαρής Βαϊάνα, η οποία εγκαταλείπει για πρώτη φορά το νησί της, το Μοτουνούι, προκειμένου να επαναφέρει την ισορροπία στον κόσμο, έχοντας στο πλευρό της τον ημίθεο Μάουι, τον οποίο υποδύεται ξανά ο Dwayne Johnson. Παράλληλα, η ταινία παρουσιάζει ένα νέο πρωτότυπο τραγούδι, το «Along The Way», ενώ όλες οι κλασικές συνθέσεις των Lin-Manuel Miranda, Opetaia Foaʻi και Mark Mancina ηχογραφήθηκαν εκ νέου για τη live-action εκδοχή (οι φαν δεν θα καταλάβετε εύκολα τις διαφορές).
«Έπρεπε να βρούμε τη δική μας Βαϊάνα»
Η μεγαλύτερη πρόκληση για την παραγωγή ήταν η επιλογή της πρωταγωνίστριας. Περισσότερες από 32.000 συμμετοχές κατατέθηκαν από ολόκληρο τον κόσμο μέχρι να βρεθεί η νεαρή ηθοποιός που θα διαδεχόταν την Auliʻi Cravalho, η οποία είχε δανείσει τη φωνή της στην ηρωίδα των δύο animated ταινιών.
Ο Thomas Kail θυμάται ακόμη την πρώτη κασέτα (δηλαδή ψηφιακό αρχείο) που έλαβε από την Catherine Lagaʻaia.
«Όταν ξεκινάς να γυρίζεις μια ταινία σαν τη «Βαϊάνα», θέλεις να πιστεύεις ότι κάπου υπάρχει το κορίτσι που θα την υποδυθεί. Αναζητούσαμε το θάρρος, την ενσυναίσθηση, το χιούμορ, τη δύναμη αλλά και την ευαλωτότητα του χαρακτήρα. Υπάρχει όμως και κάτι που δεν μπορείς να εξηγήσεις με λόγια. Κάποιοι άνθρωποι γεννιούνται με αυτό. Η Catherine το είχε από τα πρώτα δέκα δευτερόλεπτα που την ακούσαμε να τραγουδά».
Ο σκηνοθέτης εξήγησε ότι κάθε νέα ακρόαση επιβεβαίωνε πως η επιλογή τους ήταν σωστή, μέχρι την τελική συνάντηση στη Νέα Υόρκη. «Τότε καταλάβαμε πως πλέον μπορούσαμε να γυρίσουμε την ταινία. Δεν μπορείς να κάνεις τη «Βαϊάνα» χωρίς τη «Βαϊάνα»».
Για την ίδια την Catherine Lagaʻaia, η διαδικασία δεν έμοιαζε με τίποτε από όσα είχε ζήσει μέχρι τότε. Η ταινία αποτελεί ουσιαστικά τον πρώτο μεγάλο πρωταγωνιστικό κινηματογραφικό της ρόλο και, όπως παραδέχεται, κάθε στάδιο ήταν μια νέα δοκιμασία. «Η οντισιόν, τα γυρίσματα, ακόμη και η σημερινή συνέντευξη Τύπου ήταν εμπειρίες που ζούσα για πρώτη φορά. Δεν είχα τίποτα με το οποίο να μπορώ να τις συγκρίνω. Αυτό όμως κρατούσε τα πάντα ζωντανά. Κάθε μέρα μάθαινα κάτι καινούργιο».
Η «Βαϊάνα» που μεγάλωσε βλέποντας… τη «Βαϊάνα»
Η επιλογή της Catherine αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς ανήκει ακριβώς στη γενιά που μεγάλωσε με την πρώτη ταινία. Όπως αποκάλυψε, είδε για πρώτη φορά το animation όταν ήταν μόλις εννέα ετών. «Μεγάλωσα με αυτή την ταινία και αισθάνομαι πραγματικά τυχερή που τα σημερινά παιδιά θα μπορέσουν να ζήσουν την ίδια εμπειρία μέσα από τη δική μας εκδοχή. Θα έχουν το animation που αγαπούν, αλλά και πραγματικούς ανθρώπους να βλέπουν πάνω στην οθόνη».
Η προετοιμασία για τον ρόλο, ωστόσο, της αποκάλυψε και μια διαφορετική πλευρά της ηρωίδας. «Όταν βλέπεις μια ταινία κινουμένων σχεδίων δεν αντιλαμβάνεσαι πραγματικά πόσο θάρρος χρειάζεται για να βρεθεί ένα δεκαεξάχρονο κορίτσι μόνο του στη μέση του ωκεανού. Ζώντας έστω ένα μικρό κομμάτι αυτής της εμπειρίας κατάλαβα ότι η Βαϊάνα στηρίζεται απόλυτα στον εαυτό της. Πρέπει να πιστεύει στις αποφάσεις της ακόμη κι όταν είναι η μοναδική που το κάνει».
Ένα ολόκληρο χωριό χτισμένο από την αρχή
Από τις πρώτες κιόλας ημέρες των γυρισμάτων, ο Thomas Kail επέλεξε να βασιστεί όσο το δυνατόν περισσότερο σε πραγματικά σκηνικά αντί για αποκλειστική χρήση ψηφιακών εφέ, καθώς αυτό δεν μπορούσε να αποφευχθεί σε χαρακτήρες όπως του γουρουνάκι ή το ζαβό κοτόπουλο.
Το χωριό της Μοτουνούι κατασκευάστηκε εξ’ ολοκλήρου για τις ανάγκες της παραγωγής, ύστερα από πολύμηνη έρευνα γύρω από τις παραδόσεις των λαών του Ειρηνικού. Περισσότεροι από διακόσιοι ηθοποιοί και χορευτές από τα νησιά του Ειρηνικού συμμετείχαν στις σκηνές του χωριού, ενώ τα κοστούμια, τα υφάσματα, ακόμη και τα σύμβολα που εμφανίζονται στα ενδύματα δημιουργήθηκαν με τη βοήθεια τεχνιτών και πολιτιστικών συμβούλων από την Πολυνησία.
Δεν είναι τυχαίο ότι τόσο η Catherine όσο και ο Thomas ξεχώρισαν τις ίδιες ακριβώς ημέρες των γυρισμάτων ως τις πιο έντονες εμπειρίες ολόκληρης της παραγωγής. «Οι σκηνές στο χωριό ήταν οι πιο αξέχαστες», είπε η Catherine. «Ήταν συγκινητικό να δουλεύω δίπλα σε τόσους πολλούς ηθοποιούς από τα νησιά του Ειρηνικού και να βλέπω αυτόν τον κόσμο να αποκτά πραγματική υπόσταση γύρω μας». Ο Thomas Kail συμφώνησε και συμπλήρωσε πως «Το χωριό που χτίσαμε θα μείνει για πάντα στη μνήμη μου. Εκεί καταλάβαινες τι αφήνει πίσω της η Βαϊάνα όταν ξεκινά το ταξίδι της. Έτσι αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία κάθε στιγμή που περνά αργότερα μόνη της στον ωκεανό».
Ανάμεσα στις πιο έντονες αναμνήσεις του σκηνοθέτη ξεχωρίζει και η σκηνή όπου η Γιαγιά Τάλα «επιστρέφει» (σ.σ. τα εισαγωγικά δεν μπαίνουν τυχαία) και η Βαϊάνα ερμηνεύει το τραγούδι «I Am Moana».
«Αυτές είναι οι στιγμές που σου θυμίζουν γιατί αξίζει να γυρίζεις μιούζικαλ. Η μουσική, η ερμηνεία της Catherine και η σχέση που είχε δημιουργηθεί ανάμεσα στις δύο ηθοποιούς ήταν τόσο δυνατές, ώστε το συνεργείο ξέσπαγε συνεχώς σε χειροκροτήματα. Εκείνες τις ημέρες σκεφτόμουν μόνο πόσο τυχεροί είμαστε που φτιάχνουμε αυτή την ταινία».
Δείτε το trailer:;
Η μουσική ως οδηγός της αφήγησης
Για τον Thomas Kail, η «Βαϊάνα» δεν ήταν απλώς μια ακόμη κινηματογραφική παραγωγή. Ήταν η φυσική συνέχεια μιας μακρόχρονης δημιουργικής σχέσης με τον Lin-Manuel Miranda, τον άνθρωπο με τον οποίο συνεργάστηκε στα In the Heights και Hamilton. Οι δυο τους γνωρίζονται από το 2002 και, όπως παραδέχεται ο σκηνοθέτης, υπήρξε μια στιγμή στα γυρίσματα που συνειδητοποίησε πόσο μακριά είχε φτάσει αυτή η κοινή διαδρομή. «Καθόμασταν σιμά στο χωριό που είχαμε κατασκευάσει για την ταινία, με περίπου διακόσιους ηθοποιούς γύρω μας. Σκέφτηκα τότε πως πριν από περισσότερα από είκοσι χρόνια βρισκόμασταν σε ένα μικρό θέατρο της Νέας Υόρκης και προσπαθούσαμε απλώς να αφηγηθούμε ιστορίες. Εκείνη η σχέση άντεξε στον χρόνο».
Ο ίδιος εξηγεί ότι τα τραγούδια του Miranda δεν λειτουργούν ως μουσικά διαλείμματα αλλά ως βασικά εργαλεία της αφήγησης. «Οι στίχοι του βαθαίνουν τους χαρακτήρες και προωθούν την ιστορία. Όταν σκηνοθετείς ένα τραγούδι, είτε στη σκηνή είτε στον κινηματογράφο, ακολουθείς τους στίχους και τη μουσική. Εκεί βρίσκονται όλες οι απαντήσεις».
Πιστεύει, μάλιστα, πως αυτός είναι και ο λόγος που τα μεγάλα κινηματογραφικά μιούζικαλ διατηρούν τη δύναμή τους στον χρόνο: «Η μουσική έχει την ικανότητα να σε μεταφέρει αμέσως στη στιγμή που την άκουσες για πρώτη φορά. Συνδέεται με τις αναμνήσεις σου και συνεχίζει να ζει πολύ μετά το τέλος της ταινίας».
Όταν ο ωκεανός έγινε πραγματικός
Παρότι η ιστορία εκτυλίσσεται κυρίως στη θάλασσα, η παραγωγή απέφυγε όσο ήταν δυνατόν την εύκολη λύση των αποκλειστικά ψηφιακών γυρισμάτων. Ο Thomas Kail επέμεινε οι ηθοποιοί να βρίσκονται πάνω σε πραγματικά σκάφη και μέσα σε πραγματικό νερό, ώστε οι αντιδράσεις τους να μην χρειάζεται να υποδυθούν κάτι που δεν ένιωθαν.
Η Catherine Lagaʻaia θυμάται ότι οι σκηνές αυτές ήταν οι δυσκολότερες ολόκληρης της παραγωγής. «Κάθε φορά που βρισκόμασταν μέσα στο νερό, όλα γίνονταν πιο απαιτητικά. Μετά από κάθε λήψη έπρεπε να κατεβαίνω από το σκάφος, να με βρέχουν ξανά και να επιστρέφω αμέσως για την επόμενη. Το πιο δύσκολο όμως ήταν να φανταστώ αυτό που έβλεπε η Βαϊάνα. Τις περισσότερες φορές δεν είχα μπροστά μου τον ανοιχτό ορίζοντα αλλά μια τεράστια δεξαμενή νερού. Έπρεπε να δημιουργήσω αυτή την εικόνα μόνο με τη φαντασία μου».
Ο σκηνοθέτης αποκάλυψε ότι αρκετές από τις μεγάλες πανοραμικές λήψεις γυρίστηκαν πραγματικά στον Ειρηνικό Ωκεανό, με το σκάφος της Βαϊάνα να βρίσκεται περίπου ένα μίλι μακριά από τις ακτές της Χαβάης, ενώ ακόμη και οι σκηνές που πραγματοποιήθηκαν σε δεξαμενές γυρίστηκαν πάνω σε πραγματικό νερό: «Θέλαμε η αβεβαιότητα που αισθάνεται η Βαϊάνα να είναι αληθινή. Όσο κι αν μπορείς να ελέγξεις μια κινηματογραφική παραγωγή, το νερό πάντα έχει τον τελευταίο λόγο.»
Η αναμέτρηση με την καταιγίδα ήταν ακόμη πιο απαιτητική.
«Η δεξαμενή είχε βάθος περίπου τρία μέτρα και κάτω από την επιφάνεια βρίσκονταν δύτες των Navy SEALs για λόγους ασφαλείας. Το νερό ήταν απολύτως πραγματικό και κάθε φορά που μπορούσαμε να κάνουμε κάτι με φυσικά μέσα αντί για ψηφιακά εφέ, το κάναμε.»
Η νέα εκδοχή προσπαθεί να μη χαθεί η ψυχή της πρώτης ταινία
Από την πρώτη στιγμή ο Thomas Kail γνώριζε ότι η μεγαλύτερη πρόκληση δεν ήταν να αναπαράγει καρέ-καρέ το animation του 2016 καθώς «[…] Δεν υπήρχε τίποτα που έπρεπε να διορθωθεί. Η αρχική ταινία αγαπήθηκε για πολύ συγκεκριμένους λόγους. Στόχος μας ήταν να εμπιστευτούμε το πνεύμα της και να φέρουμε κάτι νέο μέσα από τους πραγματικούς ανθρώπους, τις νέες ερμηνείες, τις νέες σκηνές και τις νέες εκτελέσεις των τραγουδιών».
Ο ίδιος θεωρεί ότι μόνο και μόνο η παρουσία πραγματικών ηθοποιών μεταβάλλει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η ιστορία: «Όταν δύο άνθρωποι κοιτάζονται στα μάτια μπροστά στην κάμερα δημιουργείται μια σύνδεση που δεν μπορεί να υπάρξει με τον ίδιο τρόπο στο animation. Αυτό από μόνο του δίνει στη νέα ταινία τη δική της προσωπικότητα».
Ο σκηνοθέτης παρομοιάζει τη διαδικασία με τις μεγάλες θεατρικές αναβιώσεις κλασικών έργων: «Οι ιστορίες που αντέχουν στον χρόνο μάς καλούν συνεχώς να τις αφηγηθούμε ξανά. Δεν αλλάζεις την ουσία τους. Ανακαλύπτεις έναν νέο τρόπο να τις παρουσιάσεις».
Η Βαϊάνα ως πρότυπο μιας νέας γενιάς
Ένα από τα θέματα που κυριάρχησαν στη συζήτηση ήταν και η εξέλιξη των ηρωίδων της Disney. Για την Catherine Lagaʻaia, η Βαϊάνα διαφέρει από τις προηγούμενες πριγκίπισσες επειδή δεν αναζητά κάποιον να τη σώσει ούτε καθορίζεται από μια ρομαντική ιστορία: «Είναι μια πολύ ακριβής απεικόνιση του πώς αισθάνεται ένα κορίτσι στην εφηβεία. Προσπαθεί να ανακαλύψει ποια είναι, τι θέλει να κάνει στη ζωή της, πότε πρέπει να ακούσει τους γονείς της και πότε να ακολουθήσει το δικό της ένστικτο. Αυτές είναι οι ιστορίες που αγγίζουν σήμερα τα παιδιά». Ο Thomas Kail δεν προσπάθησε να συμπληρώσει την απάντησή της: «Νομίζω ότι τα είπε όλα η ίδια η Βαϊάνα», σχολίασε χαμογελώντας.
Μια ιστορία για την ταυτότητα
Ο ίδιος ο σκηνοθέτης βλέπει στη Βαϊάνα ένα ερώτημα που επανέρχεται σχεδόν σε όλα τα έργα του: «Ποιος είμαι σήμερα και ποιος θέλω να γίνω;»
Όπως εξηγεί, η ηρωίδα δεν χρειάζεται τελικά να επιλέξει ανάμεσα στο νησί της και στον ωκεανό: «Το σημαντικότερο μήνυμα της ιστορίας είναι ότι μπορεί να είναι και τα δύο. Μπορεί να αγαπά το σπίτι της και ταυτόχρονα να ακολουθεί την ανάγκη της να εξερευνήσει τον κόσμο. Δεν πρόκειται για δύο αντικρουόμενες επιλογές».
Ο Thomas Kail θεωρεί ότι αυτή η ισορροπία είναι που εξακολουθεί να κάνει τη Βαϊάνα επίκαιρη δέκα χρόνια μετά την πρώτη της εμφάνιση. Η ενηλικίωση δεν παρουσιάζεται ως σύγκρουση ανάμεσα στην παράδοση και το άγνωστο, αλλά ως η δυνατότητα να συνυπάρξουν και τα δύο. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να μεταφέρει και η νέα live-action παραγωγή. Όχι να αντικαταστήσει την ταινία κινουμένων σχεδίων που αγαπήθηκε από εκατομμύρια θεατές, αλλά να δώσει στη διαδρομή της Βαϊάνα μια νέα κινηματογραφική διάσταση, αξιοποιώντας πραγματικούς χώρους, ηθοποιούς και μια δημιουργική ομάδα που επέλεξε να προσεγγίσει τον πολιτισμό της Πολυνησίας με σεβασμό και στενή συνεργασία με ανθρώπους της περιοχής.
Στην Ελλάδα η ταινία προβάλλεται σε πρωτότυπη αλλά και μεταγλωττισμένη έκδοση με τις φωνές των ηθοποιών/τραγουδιστών που έντυσαν και τις ταινίες animation.
www.ertnews.gr
Ακολουθήστε το myvolos.net στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
