Ο τίτλος της ταινίας The Drama έχει ουσιαστική ερμηνευτική διάθεση καθώς κλείνει το μάτι στον σκεπτόμενο θεατή, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα το μελοδραματικό και το δομικό της έννοιας.
Η λέξη «δράμα» στη γλώσσα μας δεν περιγράφει απλά μια δύσκολη κατάσταση, ένα άλυτο πρόβλημα ή μια ακραία κατάσταση, κουβαλά την αρχαιοελληνική της ρίζα: δρᾶμα = πράξη. Δράση. Ενέργεια, κάτι που εκτυλίσσεται μέσα από πράξεις και όχι απλώς συναισθήματα. Ο τίτλος λοιπόν λειτουργεί με διπλή έννοια και καλό είναι πριν δείτε την ταινία να το συνυπολογίσετε.
Σε πρώτο επίπεδο, έχουμε το «δράμα» ως συναισθηματική σύγκρουση. Σε ένα φαινομενικά ερωτευμένο ζευγάρι κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας του γάμου του, μια αποκάλυψη εν τη ρύμη του λόγου θα ανατρέψει τις ισορροπίες τους στα όρια ηθικής κρίσης. Οι χαρακτήρες και οι θεατές, ξεροκαταπίνουν αμηχανία, ένταση, θυμό, οργή, και γέλιο, συστατικά που υπηρετούν το δράμα ως είδος.
Σε δεύτερο, όμως, και πιο ενδιαφέρον επίπεδο, έχουμε το «δράμα» ως δραματουργία, ως κατασκευή και αλληλουχία πράξεων που γεννούν συνέπειες. Η Έμμα (Ζεντάγια) ως «καταλύτης» της κρίσης (αλλά η κινητήριος δύναμη του έργου), κάνει μια δήλωση ακραία, ότι στην εφηβική ηλικία σκέφτηκε να κάνει μια ακραία πράξη (και τιμωρείται στιγμιαία από τους πιο κοντινούς της ανθρώπους για τη σκέψη που δεν πραγματοποίησε). Εκεί που ο Τσάρλι (Ρόμπερτ Πάτινσον) μοιάζει να βιώνει το δράμα, η Έμμα το ενεργοποιεί, ίσως μέσα στη μέθη της ή κάπως εσκεμμένα. Αυτές οι αποκαλύψεις της, οδηγούν σε στιγμές συναισθηματικής κορύφωσης, με μια σειρά από άβλοες αποφάσεις να οδηγούν σε ασφαλείς δραματικές φορτίσεις. Κάθε φορά που πάει να παγιωθεί ένα ηθικό συμπέρασμα, εκείνη, σα να εκπροσωπεί την ίδια την αμφισβήτηση, μετακινεί το έδαφος.
Το «The Drama» είναι μια μελέτη πάνω στο πώς περισσότερο η σκέψη (παρά η πράξη), μπορεί να αναδομήσει και αποδομήσει τα πάντα.
Η ανατροπή που κινητοποιεί την ιστορία θυμίζει έντονα δύο ευρωπαϊκά παραδείγματα: τους «Τέλειους Ξένους» (Perfetti sconosciuti) και το «Για Όλα Φταίει το Όνομά σου» (Le Prénom). Στο πρώτο, η ένταση γεννιέται μέσα από τον διάλογο και την αποκάλυψη κρυφών πλευρών των προσωπικοτήτων των ηρώων· στο δεύτερο, μια «υπόθεση εργασίας», δηλαδή ένα φαινομενικά αθώο ερέθισμα ονοματολογίας ενός μωρού, πυροδοτεί μια αλυσιδωτή απογύμνωση χαρακτήρων. Το The Drama στέκεται ορθό και παιχνιδιάρικο κάπου ανάμεσα. Η ανατροπή δεν είναι αυτοσκοπός αλλά εργαλείο απορρύθμισης. Δεν σε σοκάρει απλώς, σε αναγκάζει να επαναπροσδιορίσεις ό,τι έχεις ήδη δει σε αυτό το είδος ταινιών.
Και εδώ έρχεται το τρίτο, ίσως πιο ανησυχητικό επίπεδο που δεν πιάσαμε ακόμα: δεν είναι μόνο αυτά που έχουμε ζήσει που μας ορίζουν, αλλά αυτά που αφηγούμαστε. Οι υποκειμενικές μας αλήθειες. Η ταινία δείχνει πώς μια αφήγηση (ακόμη και μια υπερβολή ή μια εσκεμμένη μετατόπιση) μπορεί να λειτουργήσει σαν παγίδα, σαν να λες «κάτι» και να περιμένεις να δεις πώς θα αντιδράσει ο άλλος. Αυτή η αντίδραση γίνεται πιο αποκαλυπτική από το ίδιο το γεγονός. Οι χαρακτήρες «γδύνονται» όχι επειδή εκθέτουν «αντικειμενικές αλήθειες», αλλά επειδή η ηθική τους αντανακλαστική κίνηση είναι γρηγορότερη από τη λογική τους σκέψη.
Σε αυτό το σημείο, η επιλογή να δούμε τα περισσότερα μέσα από το βλέμμα του Τσάρλι λειτουργεί διττά. Από τη μία, ενισχύει την ταύτιση και κάνει το σοκ πιο άμεσο, από την άλλη, περιορίζει τη δυνατότητα να δούμε την Έμμα ως πλήρως διαμορφωμένο υποκείμενο (επιλογή που σχετίζεται με την ανατροπή). Η ταινία μοιάζει να ενδιαφέρεται περισσότερο για το πώς οι άλλοι αντιδρούν σε μια αποκάλυψη, παρά για το τι οδήγησε εκείνη σε αυτό το παρελθόν. Το ηθικό απολυταρχικό βλέμμα που αποτυπώνει τα πάντα ως μαύρα ή άσπρα, γίνεται το πραγματικό θέμα, όχι τόσο το συμβάν, όσο η κοινωνική του επεξεργασία.
Η έντονη αντίδραση του κοινού, τα spoilers που κυκλοφόρησαν αμέσως, η οργή για το «λανθασμένο» marketing, όλα αυτά αποδεικνύουν ότι η ταινία πέτυχε κάτι: δεν άφησε κανέναν αδιάφορο. Πολλοί ένιωσαν εξαπατημένοι επειδή περίμεναν μια ρομαντική κομεντί, όμως αυτή η μετατόπιση τόνου (από το ελαφρύ στο βαρύ) είναι μέρος της δραματουργικής στρατηγικής. Σε βάζει να γελάς και μετά σε κάνει να νιώθεις ένοχος που γέλασες. Σε αναγκάζει να αναρωτηθείς: « τι θα έκανα εγώ;»
Φυσικά, το εξωκινηματογραφικό πλαίσιο (δηλαδή οι δηλώσεις και το παρελθόν του σκηνοθέτη) σχετικά με την πανεπιστημιακή του εργασία που στηρίχτηκε και στην ταινία «Μανχάταν» του Γούντυ Άλεν, και σε προσωπικό βίωμα σχέσης του με ανήλικη κοπέλα, άνοιξαν μια επιπλέον ηθική συζήτηση. Για κάποιους, αυτό είναι λόγος αποχής από τις κινηματογραφικές αίθουσες, για άλλους, διαχωρίζεται το έργο από τον δημιουργό. Το ενδιαφέρον είναι ότι η ίδια η ταινία πραγματεύεται ακριβώς αυτό: μπορούμε να διαχωρίσουμε ένα πρόσωπο από μια πράξη; Μπορούμε να ζήσουμε «στο γκρίζο» ή χρειαζόμαστε την καθαρότητα της απόλυτης αλήθειας-καταδίκης;
Τελικά, το The Drama δεν είναι μια ταινία για το αν κάποιος «παραλίγο» έκανε κάτι ανείπωτο, αλλά μια ταινία για το τι συμβαίνει όταν η εικόνα που έχουμε για έναν άνθρωπο ραγίζει, για το πώς η αγάπη γίνεται εύθραυστη όταν αλλάζει η αφήγηση και κυρίως, για το πώς το δράμα (ως πράξη και ως συναισθηματική κρίση) γεννιέται τη στιγμή που κάποιος αποφασίζει να μιλήσει.
Δεν είναι μια εύκολη ταινία. Δεν είναι για όλους. Αλλά ακριβώς επειδή αρνείται να απλοποιήσει κάτι που εμείς το θέλουμε απλό, σε στοιχειώνει με θετικό ή αρνητικό πρόσημο, και σε αναγκάζει να πάρεις θέση ακόμη κι αν δεν θέλεις.
Να μην ξεχάσουμε να αναφέρουμε ότι η Ρέιτσελ (Αλάνα Χαίμ) και η Μίσα (Χάιλυ Γκέιτς) κλέβουν την παράσταση.
www.ertnews.gr
Ακολουθήστε το myvolos.net στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
