Η μακροζωία ανέκαθεν αποτελούσε αντικείμενο θαυμασμού και ερωτημάτων. Άλλοι την αποδίδουν στις καθημερινές συνήθειες, άλλοι στην τύχη ή στον τρόπο ζωής. Σύγχρονες επιστημονικές έρευνες, ωστόσο, στρέφουν όλο και περισσότερο το ενδιαφέρον τους στον ρόλο της γενετικής, προσπαθώντας να διαχωρίσουν την επίδραση των βιολογικών παραγόντων από εκείνη του περιβάλλοντος.
Στο επιστημονικό περιοδικό Science, οι ερευνητές περιέγραψαν πώς προηγούμενες μελέτες που προσπάθησαν να διερευνήσουν τη γενετική συνιστώσα της ανθρώπινης διάρκειας ζωής δεν είχαν λάβει υπόψη ότι ορισμένες ζωές κόπηκαν πρόωρα από ατυχήματα, δολοφονίες, λοιμώδη νοσήματα ή άλλους παράγοντες που προέρχονται εκτός του σώματος. Αυτή η λεγόμενη «εξωγενής θνησιμότητα» αυξάνεται με την ηλικία, καθώς οι άνθρωποι συχνά γίνονται πιο εύθραυστοι.
Ο καθηγητής Uri Alon και οι συνεργάτες του στο Ινστιτούτο Επιστημών Weizmann στο Ισραήλ υποστηρίζουν ότι η πραγματική γενετική συμβολή στη μεταβλητότητα της ανθρώπινης διάρκειας ζωής έχει συγκαλυφθεί. Η ομάδα μελέτησε την «κληρονομικότητα», δηλαδή το ποσοστό της μεταβολής ενός χαρακτηριστικού – όπως το ύψος, το σωματικό βάρος ή η διάρκεια ζωής – μέσα σε έναν πληθυσμό, που μπορεί να αποδοθεί στη γενετική και όχι σε περιβαλλοντικούς παράγοντες. Προηγούμενες μελέτες για τη διάρκεια ζωής στον άνθρωπο είχαν δώσει ένα ευρύ φάσμα τιμών, με την κληρονομικότητα να κυμαίνεται από 6% έως 33% της συνολικής μεταβλητότητας.
Όμως ο Alon, που συνυπέγραψε τη μελέτη και οι συνεργάτες του δήλωσαν ότι αυτά τα ποσοστά ήταν υποεκτιμήσεις. «Ελπίζω αυτό να εμπνεύσει τους ερευνητές να αναζητήσουν σε βάθος τα γονίδια που επηρεάζουν τη διάρκεια ζωής», είπε ο Alon. «Αυτά τα γονίδια θα μας αποκαλύψουν τους μηχανισμούς που ρυθμίζουν τα εσωτερικά μας ρολόγια.
»Κάποια μέρα θα μπορούν να μετατραπούν σε θεραπείες που θα επιβραδύνουν τον ρυθμό της γήρανσης και, με αυτόν τον τρόπο, θα καθυστερούν όλες τις ασθένειες που σχετίζονται με την ηλικία ταυτόχρονα».
Η ομάδα δημιούργησε ένα μαθηματικό μοντέλο που λαμβάνει υπόψη την εξωγενή θνησιμότητα και την επίδραση της βιολογικής γήρανσης, και το βαθμονόμησε χρησιμοποιώντας συσχετίσεις της διάρκειας ζωής από ιστορικά δεδομένα χιλιάδων ζευγών διδύμων στη Δανία και τη Σουηδία. Αφαίρεσαν την επίδραση της εξωγενούς θνησιμότητας ώστε να αποκαλυφθεί το σήμα της βιολογικής γήρανσης, η οποία προκαλείται από τη γενετική. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι περίπου το 50% της μεταβλητότητας της ανθρώπινης διάρκειας ζωής οφείλεται στη γενετική, ποσοστό που, σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι παρόμοιο με αυτό που παρατηρείται σε άγρια ποντίκια στο εργαστήριο.
Το υπόλοιπο 50% της μεταβλητότητας της ανθρώπινης διάρκειας ζωής, ανέφεραν, πιθανότατα εξηγείται από παράγοντες όπως τυχαίες βιολογικές επιδράσεις και περιβαλλοντικές επιρροές.
Η ομάδα δοκίμασε τα αποτελέσματά της χρησιμοποιώντας δεδομένα από μια αμερικανική μελέτη αδελφών εκατοντάχρονων και βρήκε ότι η κληρονομικότητα της διάρκειας ζωής ήταν περίπου 50%.
Περαιτέρω δοκιμές με χρήση ενός ακόμη σουηδικού συνόλου δεδομένων αποκάλυψαν ότι, καθώς η εξωγενής θνησιμότητα μειωνόταν από τις αρχές του 20ού αιώνα – πιθανότατα λόγω παραγόντων όπως οι βελτιώσεις στη δημόσια υγεία – η εκτιμώμενη γενετική συμβολή στη διάρκεια ζωής αυξανόταν, ενισχύοντας την ιδέα ότι η εξωγενής θνησιμότητα αποτελεί καθοριστικό παράγοντα κατά την εκτίμηση της κληρονομικότητας. Η ομάδα διαπίστωσε επίσης ότι η κληρονομικότητα της διάρκειας ζωής διέφερε ανάλογα με την αιτία θανάτου, όπως ο καρκίνος ή η άνοια, καθώς και με την ηλικία.
Ο Shenhar πρόσθεσε ότι η καθημερινή εμπειρία δείχνει πως η γενετική παίζει σημαντικό ρόλο στη μακροζωία. «Περίπου το 20% των εκατοντάχρονων, για παράδειγμα, φτάνουν τα 100 χωρίς σοβαρές εξουθενωτικές ασθένειες», είπε, προσθέτοντας ότι αυτό θα μπορούσε να υποδηλώνει πως τα γονίδιά τους έχουν προστατευτική δράση. «Έχουν διεξαχθεί μελέτες για τον εντοπισμό αυτών των προστατευτικών γονιδίων και πολλά έχουν βρεθεί, αλλά σίγουρα υπάρχουν ακόμη πολλά που απομένουν να ανακαλυφθούν», ανέφερε.
Αν και η νέα μελέτη δεν λαμβάνει υπόψη την επίδραση που μπορεί να έχουν τα γονίδια στο ανοσοποιητικό σύστημα, ο καθηγητής Richard Faragher του Πανεπιστημίου του Brighton δήλωσε ότι η έρευνα υποδηλώνει πως οι άνθρωποι δεν φαίνεται να αποτελούν εξαίρεση όσον αφορά την κληρονομικότητα της διάρκειας ζωής.
ΠΗΓΗ: The Guardian
www.ertnews.gr
Ακολουθήστε το myvolos.net στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
